Việt Nam sẽ vận hành sàn giao dịch carbon vào cuối tháng 6

Việt Nam sẽ vận hành chính thức sàn giao dịch carbon vào cuối tháng 6. Ảnh: Phương Lâm.

Thực hiện Nghị định số 29/2026/NĐ-CP của Chính phủ và chỉ đạo của Bộ Tài chính, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) đã chỉ đạo Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam (VNX), Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) và Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VSDC) phối hợp với các cơ quan liên quan hoàn thiện các điều kiện để đưa Sàn giao dịch carbon trong nước vào vận hành.

Đến nay, các nội dung về khuôn khổ pháp lý, quy chế nghiệp vụ, hàng hóa giao dịch, hạ tầng công nghệ thông tin và cơ chế thanh toán đã cơ bản hoàn tất, bảo đảm sẵn sàng vận hành theo đúng lộ trình.

Về hàng hóa giao dịch, Thủ tướng đã ban hành Quyết định số 263/QĐ-TTg phê duyệt tổng hạn ngạch phát thải khí nhà kính thí điểm giai đoạn 2025-2026. Trên cơ sở đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã phân bổ hạn ngạch phát thải cho 110 cơ sở, đồng thời ban hành Thông tư số 11/2026/TT-BNNMT quy định việc quản lý, vận hành Hệ thống đăng ký quốc gia về hạn ngạch phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon, tạo nền tảng cho hoạt động giao dịch trên sàn.

Cục Biến đổi khí hậu, VNX, HNX và VSDC cũng đã ký biên bản phối hợp nhằm thống nhất quy trình trao đổi dữ liệu, đối soát thông tin và xử lý sự cố trong quá trình vận hành. Hệ thống giao dịch tại HNX, hệ thống lưu ký và thanh toán tại VSDC cùng Hệ thống đăng ký quốc gia đã được kết nối đồng bộ và hoàn thành kiểm thử toàn thị trường.

Trong tháng 5 và 6, các đơn vị đã tổ chức kiểm thử nội bộ và kiểm thử với các thành viên. Kết quả cho thấy việc kết nối giữa các hệ thống vận hành ổn định, đáp ứng đầy đủ yêu cầu nghiệp vụ.

UBCKNN cũng đã hoàn tất việc lựa chọn ngân hàng thanh toán phục vụ Sàn giao dịch carbon, đồng thời phối hợp với các đơn vị thuộc Bộ Tài chính tập huấn nhằm phổ biến quy định pháp luật, quy trình nghiệp vụ và cơ chế vận hành thị trường cho các tổ chức, cá nhân tham gia.

Trên cơ sở các điều kiện đã được hoàn thiện, Bộ Tài chính sẽ phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng các cơ quan liên quan tổ chức Lễ khai trương Sàn giao dịch carbon trong nước vào ngày 29/6.

Việt Nam đang phát triển thị trường carbon như một công cụ quan trọng để thực hiện mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính và hướng tới phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050. Theo tính toán của nhóm chuyên gia hỗ trợ kỹ thuật cho Cục Biến đổi khí hậu, nếu tham gia bán tín chỉ carbon trên thị trường quốc tế, Việt Nam có thể thu về khoảng 1,9 tỷ USD, tương đương đóng góp khoảng 0,3% GDP mỗi năm trong kịch bản giá tín chỉ đạt 47 USD.

Với các kịch bản giá thấp hơn, ở mức 20,5 USD và 33,8 USD mỗi tín chỉ, nguồn thu ước đạt lần lượt khoảng 600 triệu USD và 1,2 tỷ USD. Ngoài ra, phí giao dịch dự kiến ở mức 2% doanh thu có thể đóng góp khoảng 10,4 triệu USD cho ngân sách Nhà nước.