|
|
Sau đợt chia tách mới nhất, VinFast gần như sạch nợ. Ảnh: VFS. |
Chỉ trong chưa đầy một năm, nhà sản xuất xe điện VinFast đã liên tiếp thực hiện 2 thương vụ chia tách tài sản lớn liên quan đến hoạt động nghiên cứu và sản xuất.
Nếu lần đầu là đưa khối nghiên cứu và phát triển (R&D) sang Novatech, thì bước đi mới nhất là chuyển toàn bộ mảng sản xuất tại Việt Nam sang pháp nhân khác theo mô hình “asset-light” (tinh gọn tài sản).
Đây được xem là một trong những cuộc tái cấu trúc lớn nhất từ trước đến nay của hãng xe điện Việt Nam, trong bối cảnh doanh nghiệp vẫn đang gánh khoản lỗ lũy kế cùng nợ vay lớn.
Lần 1: Tách một phần tài sản R&D sang công ty mới
Lần chia tách đầu tiên của VinFast diễn ra vào tháng 8/2025, khi nhà sản xuất xe điện này công bố chuyển một phần tài sản nghiên cứu và phát triển sang công ty mới mang tên CTCP Nghiên cứu và Phát triển Novatech.
Theo hồ sơ gửi Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC), Novatech sẽ nắm giữ các tài sản liên quan đến các dự án R&D đã hoàn thành, còn VinFast tiếp tục phụ trách sản xuất và nghiên cứu các dòng xe mới.
Thương vụ này có giá trị khoảng 1,52 tỷ USD và bên mua là ông Phạm Nhật Vượng, Chủ tịch HĐQT Vingroup. Sau giao dịch, quyền sở hữu trí tuệ từ Novatech vẫn được VinFast thuê lại để phục vụ hoạt động sản xuất xe điện. Việc tách khối R&D giúp VinFast đưa phần tài sản nghiên cứu đã hoàn tất ra khỏi pháp nhân sản xuất chính, qua đó cải thiện bảng cân đối kế toán và giảm áp lực chi phí.
Lần 2: Tách mảng sản xuất tại Việt Nam
Đến tháng 5 này, VinFast tiếp tục thực hiện cuộc tái cấu trúc sâu hơn khi công bố kế hoạch chuyển nhượng toàn bộ mảng sản xuất tại Việt Nam.
Theo hồ sơ gửi SEC ngày 12/5, hãng xe điện Việt Nam sẽ tách một số tài sản của CTCP Sản xuất và Kinh doanh VinFast (VFTP) sang pháp nhân mới, đồng thời thoái toàn bộ vốn đang nắm giữ tại doanh nghiệp này.
Tài sản được chuyển giao gồm 2 nhà máy tại Hải Phòng và Hà Tĩnh, giá trị chuyển nhượng khoảng 13.309,6 tỷ đồng. Đáng chú ý, bên nhận chuyển nhượng cũng tiếp quản phần lớn các khoản nợ và nghĩa vụ tài chính của VinFast, ước tính khoảng 182.000 tỷ đồng tính đến cuối quý I/2026. Sau giao dịch, VinFast Việt Nam sẽ gần như “sạch nợ”.
Nhóm nhận chuyển nhượng gồm CTCP Nghiên cứu Đầu tư và Phát triển Tương Lai, Công ty Ngọc Quý và ông Phạm Nhật Vượng, trong đó, Công ty Tương Lai nắm 49% vốn.
Sau giao dịch, Công ty Tương Lai sẽ sản xuất ôtô điện theo đơn đặt hàng của VinFast.
Bản chất của giao dịch này được doanh nghiệp giải thích là mô hình "asset-light" đang được các công ty trên thế giới áp dụng trong bối cảnh thị trường toàn cầu có nhiều biến động.
Theo mô hình "asset-light", doanh nghiệp giảm sở hữu trực tiếp các tài sản vật lý như nhà máy, dây chuyền sản xuất, kho bãi hay hệ thống logistics. Thay vào đó, tập trung vào những mảng tạo giá trị cao hơn như công nghệ, thiết kế sản phẩm, phần mềm, dữ liệu khách hàng, thương hiệu và hệ thống phân phối. Điều này giúp doanh nghiệp tối ưu được tài sản và gia tăng hiệu quả vốn.
Về hoạt động, VinFast vẫn hoạt động bình thường và vẫn là tài sản trực thuộc ông Phạm Nhật Vượng. Sau khi Công ty Tương Lai cùng ông Phạm Nhật Vượng mua lại VFTP, gồm 2 nhà máy tại Hải Phòng và Hà Tĩnh, VinFast vẫn giữ lại mảng sản xuất ở toàn cầu, còn ở Việt Nam sẽ thuê Công ty Tương Lai sản xuất.
Nói về lần chia tách thứ hai, bà Thái Thị Thanh Hải, Phó tổng giám đốc VinFast, cho biết bản chất của đợt tái cấu trúc không phải rút khỏi ngành ôtô mà là thay đổi mô hình vận hành để giảm áp lực vốn đầu tư và khấu hao. Sau tái cấu trúc, VinFast sẽ không trực tiếp vận hành các nhà máy tại Việt Nam mà thuê đối tác sản xuất theo đơn đặt hàng.
VinFast từ đây sẽ chuyển sang mô hình thuê ngoài đối với hoạt động sản xuất trong nước. Các phần còn lại không thuộc phạm vi của giao dịch này vẫn của VinFast và vẫn hoạt động bình thường.
Theo lãnh đạo VinFast, mô hình mới giúp doanh nghiệp giảm đáng kể áp lực về chi phí tài chính và khấu hao - hai khoản đang ảnh hưởng lớn tới kết quả kinh doanh nhiều năm qua. Sau tái cấu trúc, VinFast Việt Nam sẽ không còn dư nợ đáng kể trên bảng cân đối kế toán.
Lãnh đạo doanh nghiệp cho biết VinFast hiện đặt mục tiêu có lãi từ năm 2027. Thông qua đợt tái cấu trúc này, hãng xe điện kỳ vọng rút ngắn thời gian hòa vốn, đồng thời xây dựng mô hình vận hành ổn định và bền vững hơn trong dài hạn.
Tri Thức - Znews giới thiệu độc giả Tủ sách kiến thức kinh tế với đa dạng cuốn sách, câu chuyện trong lĩnh vực kinh doanh, kinh tế. Những cuốn sách, câu chuyện trong Tủ sách không đơn thuần là những tác phẩm của tri thức mà còn chứa đựng bí quyết, kinh nghiệm quý báu từ các tác giả, nhà quản lý có uy tín và kinh nghiệm lâu năm trong ngành.
Đọc sách không chỉ giúp tiếp cận những kiến thức mới mà còn giúp mở rộng tầm nhìn và phát triển bản thân. Tủ sách kiến thức kinh tế mong muốn lan tỏa tri thức trong lĩnh vực kinh doanh, đồng thời phát triển văn hóa đọc cho người Việt.
