Hai đợt tăng giá hàng ăn uống cuối 2025 và đầu 2026 đã khiến những tô bún, dĩa cơm dưới 30.000 đồng tại các đô thị lớn dần biến mất.
Phần cơm 30.000 đồng ngày càng hiếm
Báo cáo thị trường ẩm thực nửa đầu năm 2026 do iPOS và Nestle thực hiện, cho thấy người tiêu dùng đang phải chi trả nhiều hơn cho bữa ăn trưa, ăn tối tại hàng quán, nhưng không phải dấu hiệu họ đang chủ động ăn sang hơn, ngon hơn. Đằng sau sự dịch chuyển này là một mặt bằng chi phí mới.
Khảo sát người tiêu dùng tại 15 tỉnh thành lớn như Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng, Hải Phòng, Cần Thơ, Quảng Ninh, Nghệ An... đều thể hiện kết quả khá tương đồng. Nhóm thực khách Việt chi dưới 30.000 đồng cho bữa trưa giảm mạnh hơn 18%; nhóm thường chi 31.000-50.000 đồng cho bữa ăn cũng giảm hơn 17%, trong khi nhóm chi từ 51.000 đồng trở lên tăng bất ngờ tới 37%.
Phần ăn dưới 30.000 đồng ngày càng vắng bóng, người tiêu dùng phải chi trên dưới 50.000 đồng cho tô bún, dĩa cơm quen thuộc.
Lý do người tiêu dùng chi cao cho bữa ăn không phải vì để ăn sang hơn, mà vì không nhiều sự lựa chọn khi tô bún, dĩa cơm ở mức giá dưới 30.000 đồng gần như biến mất.
Các hàng quán cho biết 2 tháng liên tục (tháng 4 và tháng 5) giá gas bán lẻ trong nước chứng kiến cú tăng mạnh chưa từng có, do chịu ảnh hưởng từ căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông và chi phí vận chuyển leo thang.
Cùng với đó, giá nguyên liệu, nhân công, mặt bằng và vận chuyển cũng theo nhau đi lên, khiến dư địa để giữ một phần cơm ở mức 30.000-40.000 đồng ngày càng hẹp. Cục Thống kê cũng ghi nhận giá ăn uống ngoài gia đình trong 6 tháng đầu năm 2026 tăng 6,85%, chủ yếu do áp lực chi phí đầu vào.
“Nhưng nhóm chi trên 51.000 đồng cho một phần ăn tăng mạnh không đồng nghĩa với một bữa trưa tốt hơn. Trong nhiều trường hợp, đó vẫn là suất ăn quen thuộc, nhưng đã được bán ở một mức giá mới”, ông Nguyễn Đỗ Anh Quân, Giám đốc nhãn hàng của iPOS cho biết.
Ông Quân nói thêm, khác với trà sữa hay cà phê hay những cuộc gặp cuối tuần, bữa trưa ngày đi làm là khoản chi khó cắt bỏ. Người tiêu dùng không thể nhịn ăn trưa, và không phải lúc nào cũng có thể đi xa hơn để tìm một quán rẻ. Nhất là nhóm người làm việc tại các khu văn phòng thường chỉ có thể lựa chọn trong một bán kính rất hẹp.
Cũng vì vậy mà dù giá tăng cao, nhưng thói quen ăn trưa bên ngoài của người tiêu dùng ở các đô thị lớn gần như giữ nguyên. Bởi hầu hết người lao động thường chỉ có khoảng từ 1 - 1,5 tiếng đồng hồ nghỉ trưa, vừa đủ để ăn và nghỉ ngắn, khó có thể trở về nhà rồi quay lại nơi làm việc.
Tương tự với bữa tối, phần lớn thực khách phải chi 51.000 - 70.000 đồng cho mỗi phần ăn.
Tỷ lệ khách chi dưới 50.000 đồng cho bữa ăn ngoài từ 47,61% cùng kỳ năm trước hiện giảm xuống mức gần 37%. Trong khi đó, mức chi từ 71.000 đồng cho mỗi bữa an tăng từ 28,12% lên 38,76%.
Cũng giống với bữa trưa, phần ăn tối tăng cao không phải do khách ăn sang, mà vì các chi phí vận hành và bán hàng tăng cao, dẫn đến dịch chuyển mặt bằng giá mới.
Nhóm nghiên cứu nhận định phân khúc giá 51.000-70.000 đồng/phần ăn sẽ là vùng cạnh tranh mạnh nhất của thị trường trong thời gian tới.
Bản đồ ăn chơi ở TP.HCM đang được vẽ lại!
2 đợt tăng giá liên tiếp cuối 2025 và đầu 2026 do nguyên vật liệu đầu vào tăng mạnh khiến giá hàng ăn uống lên mặt bằng mới.
Giá hàng ăn uống tăng mạnh, cộng thêm các chi phí sinh hoạt cũng tăng đồng loạt khiến người tiêu dùng đang có xu hướng săn mua những sản phẩm giá rẻ, tiết kiệm hơn. Đây cũng là lý do các mô hình trà sữa 7.000 đồng, lẩu 69.000 đồng, lẩu 150.000 đồng, hàng ăn với thực đơn đồng giá nở rộ.
Làn sóng nhà hàng, quán ăn giá bình dân lên ngôi, khiến thị trường F&B Việt Nam thay đổi nhanh chóng chỉ sau nửa năm.
Hơn 50% thực khách được khảo sát cho biết 200.000 đồng trở thành ngưỡng chi tiêu họ lựa chọn cho các dịp đặc biệt, hầu hết chọn phân khúc 101.000 - 200.000 đồng cho dịp tụ tập với bạn bè, trong khi cùng kỳ năm ngoái, mức chi tiêu cho các dịp này cao hơn.
Chi tiêu giảm, khách khó tính hơn, các nhà hàng, quán ăn chật vật tìm công thức thu hút khách mới từ tối ưu chỗ ngồi, tối ưu menu, tối ưu chi phí, và mở bán tới 0:30 sáng, thay vì để bếp đóng cửa từ khoảng 22 giờ như trước đây.
Chi tiêu thay đổi đã làm đảo ngược logic ngành nhà hàng theo đuổi nhiều năm qua. Các hàng quán vốn được coi là sang trọng, nằm ở khu trung tâm TP.HCM với mặt bằng đẹp, phục vụ ở phòng lạnh, giá bán cao đang tìm cách về vùng ngoại ô hoặc dời vô hẻm, tìm những mặt bằng rộng để đầu tư các mô hình bình dân mà không tập trung vào phòng nội thất kín, máy lạnh, bán trải nghiệm chậm như trước.
Mô hình chọn đất trống thay mặt tiền trung tâm đã tạo ra hiệu ứng khác không chỉ trong tiêu dùng. Tại TP.HCM, những khu vực trước đây không phải điểm đến ăn uống đang hình thành các cụm ăn chơi mới như trung tâm Gò Vấp (cũ), trung tâm khu vực quận Tân Phú (cũ), trục đường Ung Văn Khiêm và Nguyễn Gia Trí (Bình Thạnh cũ),...
Các địa điểm trên có chung một bộ điều kiện, quỹ đất còn rộng đủ cho mặt bằng vài trăm mét vuông, giá thuê chấp nhận được, chỗ đậu xe thoải mái, mật độ thương hiệu đủ dày để tạo thành điểm đến, chứ không chỉ là một quán lẻ.
Gò Vấp là ví dụ rõ nhất. Khu vực này đang trở thành nơi tụ tập quen thuộc của học sinh, sinh viên và người trẻ, với hàng loạt thương hiệu bán đồ ăn ở mức giá hợp lý, và mở tới quá nửa đêm.
Điều tạo nên sức hút không phải một quán nổi bật, mà là hiệu ứng cụm. Trong bán kính vài trăm mét có đủ lựa chọn ở cùng một dải giá, người trẻ ra khỏi nhà không cần quyết định ăn gì đã có sự lựa chọn.
“Các khu vực Gò Vấp, Tân Phú, Thủ Đức, Ung Văn Khiêm-Nguyễn Gia Trí (Bình Thạnh cũ) đang vẽ lại bản đồ ăn chơi tại TP. TP.HCM, thay cho khu trung tâm Quận 1 trước đây” , báo cáo cho biết thêm.
