Ảnh minh họa
Nhóm G7 và các đối tác thống nhất giải phóng tới 100 triệu thùng dầu thô và dầu diesel từ kho dự trữ khẩn cấp trong vòng 4 tháng tới, nhằm bổ sung nguồn cung cho thị trường đang thiếu hụt nhiên liệu do gián đoạn hoạt động lọc dầu.
Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho biết việc giải phóng nguồn cung sẽ được điều phối thông qua Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), trong đó ưu tiên dầu diesel. Theo kế hoạch được thảo luận, các nước châu Âu sẽ giải phóng 50 triệu thùng dầu diesel, trong khi các thành viên IEA cung cấp thêm 50 triệu thùng dầu thô.
Tổng thống Mỹ Donald Trump hoan nghênh động thái này, sau khi chính quyền Mỹ gây sức ép với châu Âu về việc đưa nguồn dự trữ khẩn cấp ra thị trường, đồng thời cân nhắc các biện pháp hạn chế xuất khẩu dầu diesel của Mỹ.
“Châu Âu vừa đồng ý giải phóng một lượng lớn dầu diesel mà họ đang tích trữ. Quá trình này sẽ bắt đầu ngay lập tức”, ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.
Thông tin trên nhanh chóng tác động đến thị trường năng lượng. Trong phiên giao dịch hôm thứ Sáu, giá dầu diesel kỳ hạn tại châu Âu giảm hơn 4%, trong khi giá dầu Brent mất khoảng 3 USD, xuống dưới 100 USD/thùng. Chênh lệch giá giữa dầu diesel và dầu thô cũng thu hẹp, với mức chênh lệch giảm còn khoảng 69 USD/thùng, so với 76,77 USD/thùng trong phiên trước đó.
Động thái giải phóng dự trữ diễn ra trong bối cảnh thị trường dầu diesel chịu sức ép lớn từ tình trạng thiếu hụt nguồn cung. Tại Mỹ, giá dầu diesel gần đây lên mức kỷ lục 6,50 USD/gallon, trong khi giá dầu diesel kỳ hạn tại châu Âu vượt 200 USD/thùng.
Nguồn cung nhiên liệu bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, trong đó có việc các nhà máy lọc dầu tại Trung Đông ngừng hoạt động, thiệt hại đối với các cơ sở lọc dầu của Nga và những hạn chế xuất khẩu. Những gián đoạn này đã khiến thị trường mất đi hàng triệu thùng nhiên liệu. Trong khi đó, các nhà máy lọc dầu Trung Quốc tạm dừng xuất khẩu nhiên liệu trong tháng 10 nhằm bảo đảm nguồn cung trong nước.
Châu Âu là một trong những khu vực chịu ảnh hưởng trực tiếp từ tình trạng này. Nhu cầu tiêu thụ dầu diesel của khu vực vượt sản lượng nội địa, khiến châu Âu ngày càng phụ thuộc vào nguồn nhập khẩu, đặc biệt từ Mỹ. Nếu Washington áp dụng các biện pháp hạn chế xuất khẩu, nguồn cung cho thị trường châu Âu có thể tiếp tục bị thu hẹp.
Ở chiều ngược lại, việc hạn chế xuất khẩu cũng có thể gây áp lực lên các nhà máy lọc dầu Mỹ. Khi không thể đưa lượng nhiên liệu dư thừa ra thị trường quốc tế, các cơ sở này có nguy cơ phải giảm công suất nếu kho dự trữ trong nước dần đầy.
Việc giải phóng dầu từ các kho dự trữ khẩn cấp được kỳ vọng giúp bổ sung nguồn cung trong ngắn hạn, qua đó giảm bớt áp lực lên giá nhiên liệu. Tuy nhiên, biện pháp này không giải quyết được nguyên nhân cốt lõi của tình trạng thiếu hụt, bởi lượng dầu dự trữ đưa ra thị trường không đồng nghĩa với việc công suất lọc dầu được khôi phục.
Trước đó, vào tháng 3, sau khi xung đột Iran bùng phát, IEA đã điều phối kế hoạch giải phóng 400 triệu thùng dầu từ các kho dự trữ khẩn cấp. Đến nay, khoảng hai phần ba lượng dầu trong kế hoạch này đã được đưa ra thị trường.
Theo tuyên bố của G7, 100 triệu thùng dầu trong đợt giải phóng sắp tới nằm trong phần còn lại của các cam kết được đưa ra hồi tháng 3, thay vì là một đợt bổ sung hoàn toàn mới. Điều này đồng nghĩa tổng lượng dầu được giải phóng không tăng thêm 100 triệu thùng so với kế hoạch trước đó.
