Hiện trạng rạch ô nhiễm bậc nhất TP.HCM sau đợt bàn giao mặt bằng thần tốc

Ghi nhận của phóng viên Báo Điện tử VTC News, sau hơn nửa năm kể từ khi dự án cải tạo rạch Xuyên Tâm được khởi động trở lại, diện mạo khu vực dọc tuyến rạch thay đổi đáng kể. Hàng loạt căn nhà ven kênh được tháo dỡ, nhường mặt bằng cho công tác thi công. ↵

Đặc biệt, sau khi các địa phương hoàn thành bàn giao mặt bằng vào cuối tháng 6/2026, đơn vị thi công nhanh chóng phát quang, dọn dẹp, xử lý chướng ngại vật, tập kết máy móc, thiết bị, vật tư và nhân lực để triển khai các hạng mục.

Tại một số con hẻm trên đường Điện Biên Phủ, sau giải phóng mặt bằng để thực hiện dự án, nhiều căn nhà còn lại xuất hiện tình trạng siêu mỏng, méo mó, diện tích chỉ vài m².

Theo quan sát, sau khi có mặt bằng sạch, đơn vị thi công đã tiến hành rào chắn, san lấp và triển khai các mũi thi công dọc tuyến.

Dự án nạo vét, cải tạo môi trường, xây dựng hạ tầng rạch Xuyên Tâm có tổng mức đầu tư hơn 17.200 tỷ đồng, gồm 3 gói thầu XL01, XL02 và XL03.

Toàn tuyến dài gần 9 km đi qua địa bàn 4 phường gồm Gia Định, Bình Thạnh, Bình Lợi Trung và An Nhơn. Trong đó tuyến chính dài khoảng 6,6 km, từ kênh Nhiêu Lộc - Thị Nghè đến sông Vàm Thuật; 3 tuyến nhánh Cầu Sơn, Bình Lợi và Bình Triệu dài hơn 2,2 km.

Theo Ban Quản lý đầu tư xây dựng hạ tầng TP.HCM, gói thầu XL-03 đoạn từ đường Lương Ngọc Quyến đến sông Vàm Thuật, từ Km5+216 đến Km6+638, có chiều dài theo tim tuyến rạch khoảng 1,3 km, nằm trên địa bàn phường An Nhơn và phường Bình Lợi Trung.

Đến nay, nhiều hạng mục của gói thầu này cơ bản hoàn thành, khối lượng toàn gói ước đạt khoảng 75%. Các nhà thầu đang khẩn trương hoàn thiện những hạng mục còn lại. Dự kiến, công trình sẽ được tổ chức thông xe kỹ thuật bên trái tuyến trước ngày 2/9 và hoàn thành toàn bộ gói thầu vào tháng 11/2026.

Đối với gói thầu XL-01, đoạn từ kênh Nhiêu Lộc - Thị Nghè đến cầu Bùi Đình Túy, bao gồm rạch Cầu Sơn, từ Km0+000 đến Km2+512, tuyến dài khoảng 2,94 km, nằm trên địa bàn phường Gia Định và phường Bình Thạnh.

Gói thầu XL-02, đoạn từ cầu Bùi Đình Túy đến đường Lương Ngọc Quyến, bao gồm rạch Bình Lợi và rạch Bình Triệu, từ Km2+512 đến Km5+216, dài khoảng 4,513 km, thuộc địa bàn phường Bình Thạnh và phường Bình Lợi Trung.

Hiện nhà thầu gói XL-02 triển khai 8 mũi thi công, trong khi gói XL-01 có 5 mũi. Các hạng mục đang được thực hiện gồm thi công cọc CDM gia cố nền đất, đóng cọc ống D500B, cừ SW và các công việc liên quan. Các đơn vị cũng tiếp tục thanh thải chướng ngại vật, làm sạch mặt bằng để mở thêm mũi thi công, tăng sản lượng và đẩy nhanh tiến độ.

Theo kế hoạch hợp đồng, thời gian hoàn thành dự án rạch Xuyên Tâm dự kiến vào tháng 8/2028. Tuy nhiên, thực hiện chỉ đạo của Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Văn Được, thành phố đặt mục tiêu phấn đấu hoàn thành dự án vào cuối năm 2027.

Ban Quản lý dự án hạ tầng đô thị cùng các nhà thầu đang rà soát, đánh giá khả năng rút ngắn tiến độ, lập lại kế hoạch thi công và đề xuất các giải pháp để báo cáo UBND TP.HCM xem xét, chấp thuận chủ trương. Theo Ban Quản lý đầu tư xây dựng hạ tầng TP.HCM, ngoài việc tăng cường nhân lực, máy móc, thiết bị và các mũi thi công, dự án cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp để đẩy nhanh tiến độ.

Với việc mặt bằng cơ bản được bàn giao và nhiều mũi thi công đồng loạt triển khai, dự án rạch Xuyên Tâm đang bước vào giai đoạn tăng tốc, hướng tới mục tiêu rút ngắn thời gian thực hiện và sớm thay đổi diện mạo tuyến rạch từng chịu cảnh ô nhiễm kéo dài.