Trong những năm gần đây, với sự nổi lên của các công ty hàng đầu như Unitree Robotics, lĩnh vực robot thông minh có khả năng thể hiện hình thể đã trở nên sôi động.
Vào cuối tháng 1/2026, Moya đã chính thức được Công ty TNHH Robot Thượng Hải Zhuoyide ra mắt tại Thượng Hải, Trung Quốc. Đây là robot thông minh nguyên khối hoàn toàn bằng công nghệ sinh học đầu tiên trên thế giới
Moya là robot trí tuệ nhân tạo "dựa trên silicon" đầu tiên, không chỉ đại diện cho một bước đột phá công nghệ trong lĩnh vực robot sinh học, mà còn định nghĩa lại khả năng "cùng tồn tại giữa con người và robot" với ngoại hình rất giống con người và khả năng tương tác cảm xúc.
Robot mang lại cảm giác như người thật
Mẫu robot này cao 1,65 mét và nặng khoảng 32 kg Ngoại hình của nó rất giống với một người phụ nữ thật, và bề mặt được làm bằng silicon thân thiện với môi trường, được mô tả là mang lại cảm giác mềm mại và ấm áp. Đặc biệt, Moya có chức năng điều chỉnh nhiệt độ thông minh, duy trì nhiệt độ bề mặt ở mức 32-36°C, mang lại cảm giác sống động như thật khi tiếp xúc vật lý và thu hẹp đáng kể khoảng cách giữa máy móc và con người.
Để đạt được hiệu suất mô phỏng sinh học tối ưu, đầu của Moya tích hợp 25 bộ truyền động độ chính xác cao, có thể mô phỏng chính xác nhiều biểu cảm vi mô trên khuôn mặt như cười, cau mày và gật đầu, giúp biểu lộ cảm xúc tinh tế và tự nhiên. Thân hình được trang bị 16 khớp có bậc tự do, và tư thế đi bộ của nó giống với người thật đến 92%. Nó không chỉ có thể thực hiện mượt mà các chuyển động cơ bản như đi bộ, xoay người và leo cầu thang, mà còn thể hiện sự phối hợp giống người về độ mượt mà và cân bằng trong dáng đi.
image
Về mặt an toàn và khả năng thích ứng, Moya cũng sở hữu nhiều điểm vượt trội. Nó được tích hợp hệ thống định vị 3D độ chính xác cao và hệ thống cảm biến áp suất phân tán, hỗ trợ tránh chướng ngại vật và lập kế hoạch đường đi tự động trong môi trường không có cấu trúc. Vật liệu đàn hồi toàn thân giúp giảm thiểu hiệu quả khoảng 90% lực va chạm, đảm bảo an toàn vật lý trong các tình huống cùng tồn tại giữa người và máy.
"Bộ não" của nó được trang bị mô hình ngôn ngữ lớn do Zhuoyide Technology phát triển. Mô hình này không chỉ hỗ trợ hội thoại đa lượt liên tục mà còn có khả năng ghi nhớ ngữ cảnh và nhận diện cảm xúc. Nó có thể dần dần học hỏi sở thích của người dùng và cung cấp các phản hồi tương tác thực sự cá nhân hóa trong quá trình đồng hành lâu dài.
Moya được định vị kép là "robot phục vụ và bầu bạn cảm xúc cao cấp", nhắm đến những cá nhân cần sự bầu bạn và chăm sóc, đồng thời cũng có thể được ứng dụng trong các dịch vụ cao cấp, hỗ trợ giáo dục và các lĩnh vực khác.
Mức giá… trên trời
Moya dự kiến sẽ bắt đầu mở bán trước toàn cầu với số lượng hạn chế vào quý 4 năm 2026, với đợt phát hành ban đầu chỉ 50 chiếc. Là sản phẩm đầu tiên trên thế giới và phiên bản giới hạn, giá thành của mẫu robot này không hề thấp. Moya có giá từ 1,2 triệu đến 1,5 triệu NDT (tương đương 4.5 - 5.6 tỷ VNĐ), đánh dấu sự gia nhập của nó vào thị trường robot hình người cao cấp được tùy chỉnh theo yêu cầu.
Sự ra mắt của Moya cũng gợi nhớ lại những nghi ngờ trước đây từ cả trong và ngoài ngành công nghiệp về những robot siêu thực. Tại "Ngày hội công nghệ XPeng 2025", robot hình người thế hệ mới IRON của XPeng đã bị một số cư dân mạng đặt câu hỏi về dáng đi quá nhẹ nhàng và tự nhiên, với một số người nghi ngờ liệu nó có "che giấu một người thật bên trong" hay không.
Để đáp lại những tranh cãi, XPeng đã công khai cắt mở lớp vỏ bảo vệ chân của robot khi nó đang hoạt động tại buổi họp báo, phơi bày hoàn toàn cấu trúc cơ khí bên trong và hệ thống truyền động của nó. Chủ tịch XPeng, ông He Xiaopeng, đã xúc động tại hiện trường, thừa nhận rằng ông "chưa bao giờ cắt mở 'lớp da và cơ bắp' khi nó đang hoạt động" trước đây, và nói rằng điều này nhằm chứng minh một cách trực tiếp nhất rằng "robot chính là bản thể của nó".
Những câu hỏi và câu trả lời này phản ánh chính xác rằng công nghệ robot sinh học đã tiến đến điểm bùng phát, nơi khó có thể phân biệt giữa "thật" và "giả". Sự ra mắt của Moya, robot trí tuệ nhân tạo dựa trên silicon đầu tiên trên thế giới, không chỉ tiếp tục hướng tiến hóa này về mặt công nghệ, mà còn làm mờ hơn nữa ranh giới nhận thức giữa máy móc và sự sống thông qua việc tích hợp nhiều chiều như nhiệt độ, biểu cảm khuôn mặt, trí nhớ và đối thoại. Moya không chỉ đại diện cho một chuẩn mực về tiến bộ công nghệ, mà còn là một cuộc khám phá không ngừng về ý nghĩa của việc trở thành "con người" và ý nghĩa của việc trở thành "người bạn đồng hành".
