Chi phối hơn 60% thị phần đà điểu toàn quốc
Tổng công ty Khánh Việt (Khatoco) là doanh nghiệp nhà nước lớn tại tỉnh Khánh Hòa. Năm 2025, doanh thu hợp nhất toàn hệ thống đạt 9.560 tỷ đồng, nộp ngân sách cả nước ước đạt trên 3.645 tỷ đồng. Bên cạnh mảng kinh doanh thuốc lá, Khatoco đang sở hữu hệ thống chăn nuôi đà điểu lớn nhất Việt Nam, chiếm hơn 60% thị phần toàn quốc.
Mảng chăn nuôi này được hình thành từ năm 2004 với hạt nhân là cơ sở tại Ninh Hòa (Khánh Hòa) có diện tích hơn 150 ha, cùng với cơ sỏ tại Tam Kỳ (Quảng Nam).
Trang trại đà điểu VietOstrich tại Ninh Hòa – Khánh Hòa
Theo đề án tái cơ cấu được phê duyệt cuối năm 2025, toàn bộ quỹ đất, công nghệ và quy mô tổng đàn khoảng 12.000 con đã được quy hoạch đồng bộ về một đầu mối quản lý duy nhất là Công ty Kinh doanh Đà điểu - Cá sấu Khatoco. Hàng năm, hệ thống này cung ứng ra thị trường khoảng 8.000 con giống và 250 tấn thịt đà điểu các loại.
Do doanh nghiệp ưu tiên giữ trứng để ấp nở nhằm duy trì quy mô đàn và bảo vệ thị phần, lượng trứng thương phẩm bán ra thị trường hạn chế.
Những quả trứng không đủ chuẩn để ấp, được bán làm thực phẩm phân khúc cao cấp với giá từ 360.000 đến 450.000 đồng/quả , trọng lượng từ 1,3 kg đến 1,5 kg.
Quy trình khai thác trứng và cách tận dụng phế phụ phẩm
Để nuôi dưỡng đàn chim khổng lồ đạt chuẩn, doanh nghiệp áp dụng nghiêm ngặt quy trình chăn nuôi theo tiêu chuẩn ISO 22000-2005. Do đà điểu có tính nhút nhát, chuồng nuôi được thiết kế ở không gian yên tĩnh, gồm phần mái che và sân chơi rộng để tránh tiếng động lạ gây hoảng loạn.
Chế độ ăn được phân tách rõ ràng giữa thức ăn xanh và thức ăn tinh tùy theo từng độ tuổi. Khi đạt 10 - 12 tháng tuổi, đà điểu trưởng thành có thể nặng tới 100 kg/con.
Đà điểu sinh sản từ tháng 12 năm nay đến tháng 10 năm sau với năng suất từ 50 - 100 trứng/năm/con. Do tập tính đẻ vào buổi chiều, công nhân phải túc trực tại chuồng để "đỡ đẻ" hứng trứng trực tiếp nhằm tránh nhiễm khuẩn từ nền đất và ngăn chim giẫm vỡ vỏ.
Sau 12 tháng nuôi, những con đà điểu có thể trạng tốt, không bệnh tật được tuyển chọn làm giống. Đà điểu sinh sản từ tháng 12 năm nay đến tháng 10 năm sau. Mỗi con đà điểu đẻ 1 trứng/ngày và đẻ cách ngày. Mỗi năm 1 con đà điểu đẻ chừng 50 - 100 trứng. Mỗi lần đà điểu đẻ đều phải có nhân viên túc trực, “đỡ đẻ” để tránh hư, vỡ trứng, đảm bảo trứng không bị nhiễm khuẩn. Ảnh: Tiền Phong
Mỗi quả trứng giống (nặng từ 2 - 3 kg) đều được lập hồ sơ theo dõi chi tiết về khối lượng, tình trạng vỏ (mỏng, nứt, sần) trước khi đem khử trùng.
Ảnh: Tiền Phong
Trứng được đưa vào máy ấp công nghiệp ở nhiệt độ 36,2°C – 36,8°C, độ ẩm 20 - 25% và tự động đảo vỏ 2 giờ/lần. Sau 40 - 45 ngày, con non nở ra sẽ được gắn một thẻ nhôm có đánh số vào cổ. Mã số này sẽ đi theo suốt đời con vật.
Ảnh: Tiền Phong
Mọi dữ liệu từ quả trứng ban đầu, lượng thức ăn tiêu thụ, lịch sử bệnh cho đến thời gian đào thải thuốc đều được cập nhật liên tục vào phần mềm quản lý chuyên dụng để đảm bảo thông suốt việc truy xuất nguồn gốc.
Sản xuất đồ da cao cấp và chiến lược giảm hàng tồn kho
Nguồn da đà điểu sau giết mổ được chuyển về nhà máy thuộc da và xí nghiệp may da nội bộ. Khatoco tự sản xuất thành phẩm thời trang để giữ lại biên lợi nhuận cao nhất cho chuỗi cung ứng.
Ảnh: Khatoco
Các mặt hàng nhỏ như ví nam nữ, thắt lưng có giá bán từ 700.000 đến 2.500.000 đồng. Các sản phẩm cao cấp hơn như giày và túi xách nữ có giá từ 3.500.000 đến trên 10.000.000 đồng/sản phẩm.
Nuôi đà điểu đòi hỏi chu kỳ thu hồi vốn dài từ 10 đến 12 tháng, khiến lượng hàng tồn kho dở dang của doanh nghiệp luôn ở mức cao. Để tăng tốc độ quay vòng vốn và thu dòng tiền mặt nhanh, Khatoco đã đưa vào vận hành thương hiệu độc lập VietOstrich với chuỗi cửa hàng bán lẻ trực tiếp.
Thương hiệu này tập trung thẳng vào mảng thực phẩm đóng gói, trứng ăn và đồ da cao cấp, giúp doanh nghiệp phân phối trực tiếp tới tay người tiêu dùng.
