Trung Quốc đang mở rộng phạm vi mua dầu thô Nga sang các cảng phía Tây, nơi vốn là nguồn cung chủ lực cho các nhà máy lọc dầu Ấn Độ. Sự dịch chuyển này diễn ra trong bối cảnh lượng dầu Nga đến Ấn Độ trong tháng 8 giảm mạnh, làm dấy lên nguy cơ nguồn cung nhiên liệu cho thị trường châu Á bị thắt chặt trong những tháng tới.
Theo ước tính, dầu thô Nga được vận chuyển từ các cảng phía Tây sẽ chiếm khoảng 31% lượng dầu Nga nhập khẩu bằng đường biển của Trung Quốc trong tháng 8, tăng đáng kể so với mức 22% hồi tháng 6.
Động thái này đưa Trung Quốc tiến sâu hơn vào khu vực nguồn cung mà các nhà máy lọc dầu Ấn Độ vốn ưu tiên khai thác.
Trong nhiều năm, Ấn Độ là một trong những khách hàng lớn nhất của dầu Nga và chủ yếu tiếp nhận dầu từ các cảng phía Tây của Nga. Tuy nhiên, dòng dầu này đang giảm mạnh.
Theo ước tính, lượng dầu thô Nga cập cảng Ấn Độ trong tháng 8 chỉ còn khoảng 1,87 triệu thùng/ngày, giảm mạnh so với mức kỷ lục 2,79 triệu thùng/ngày trong tháng 7 và 2,73 triệu thùng/ngày trong tháng 6.
Riêng lượng dầu Nga xuất phát từ các cảng phía Tây dự kiến giảm khoảng 770.000 thùng/ngày trong tháng 8, tương đương gần 30%.
Sự sụt giảm nguồn cung từ Nga kéo tổng lượng dầu thô nhập khẩu của Ấn Độ xuống khoảng 4,17 triệu thùng/ngày, mức thấp nhất kể từ khi chiến tranh Iran bắt đầu và thấp hơn đáng kể so với 5,06 triệu thùng/ngày của tháng 7. Tuy nhiên, số liệu này vẫn có thể được điều chỉnh khi các lô hàng mới được xác định.
Trước đây, Trung Quốc thường tập trung mua dầu ESPO của Nga từ các cảng ở vùng Viễn Đông. Việc chuyển hướng sang các cảng phía Tây cho thấy các nhà máy lọc dầu Trung Quốc đang mở rộng phạm vi tìm kiếm nguồn cung.
Điều này đồng nghĩa Trung Quốc ngày càng cạnh tranh trực tiếp với Ấn Độ để mua dầu Nga từ cùng một khu vực.
Sự thay đổi có thể gây ảnh hưởng đáng kể đến thị trường nhiên liệu châu Á. Ấn Độ hiện là một trong những trung tâm lọc dầu lớn của khu vực và xuất khẩu khối lượng lớn diesel, xăng sang các thị trường lân cận.
Trong tháng 8, lượng sản phẩm chưng cất nhẹ và trung bình mà Ấn Độ xuất khẩu được ước tính khoảng 1,29 triệu thùng/ngày, trong bối cảnh thị trường châu Á đang thiếu cả xăng và diesel.
Vấn đề nằm ở chỗ dầu thô nhập khẩu hôm nay chính là nguồn nguyên liệu để sản xuất nhiên liệu trong những tuần tiếp theo. Nếu Ấn Độ không thể nhanh chóng tìm nguồn thay thế cho lượng dầu Nga đang chuyển hướng sang Trung Quốc, sản lượng nhiên liệu xuất khẩu của nước này có thể tiếp tục chịu sức ép trong tháng 9.
Điều này cũng có thể tạo thêm áp lực lên nguồn cung xăng và diesel tại châu Á, khi các nhà máy lọc dầu Ấn Độ vừa phải bảo đảm nhu cầu trong nước, vừa duy trì vai trò là nhà cung cấp nhiên liệu quan trọng cho khu vực.
