Điều kiện sản xuất chưa đạt yêu cầu
Tháng 6/2026, Thanh tra tỉnh Thanh Hóa công bố kết luận thanh tra việc chấp hành quy định pháp luật về điều kiện sản xuất kinh doanh, quản lý chất lượng sản phẩm phân bón và thực hiện nghĩa vụ thuế tại Công ty CP Phân bón Lam Sơn.
Doanh nghiệp có trụ sở tại thôn Đá Dựng, xã Sao Vàng, hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, kinh doanh phân bón với tổng công suất khoảng 70.000 tấn mỗi năm.
Theo kết luận thanh tra, công ty sản xuất đúng địa điểm được cấp phép, đã đầu tư nhà xưởng, kho bãi trên diện tích khoảng 50.000 m2 và cơ bản đáp ứng các điều kiện về cơ sở vật chất phục vụ sản xuất.
Cơ sở sản xuất của Công ty CP phân bón Lam Sơn.
Tuy nhiên, cơ quan thanh tra xác định tại thời điểm kiểm tra, giấy chứng nhận hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001:2015 của công ty đã hết hiệu lực từ ngày 18/3/2025 nhưng chưa được đánh giá, cấp lại theo quy định.
"Công ty chưa hoàn thành việc đánh giá, cấp lại hệ thống quản lý chất lượng phù hợp tiêu chuẩn ISO 9001:2015 theo quy định tại Nghị định 84/2019 của Chính phủ về quản lý phân bón", kết luận thanh tra chỉ rõ.
Giải trình với đoàn thanh tra, doanh nghiệp cho biết hồ sơ đề nghị đánh giá lại đã được gửi từ cuối tháng 3/2025.
"Ngày 27/3/2025, công ty đã gửi hồ sơ đăng ký chứng nhận hệ thống quản lý chất lượng. Tuy nhiên do quá trình sắp xếp các đơn vị hành chính, chính quyền địa phương hai cấp nên đến nay chưa được đơn vị chức năng đánh giá và công nhận", báo cáo của Công ty phân bón Lam Sơn lý giải.
Ngoài vấn đề về chứng nhận ISO, Thanh tra tỉnh còn chỉ ra một số điều kiện sản xuất chưa bảo đảm theo quy định của Luật Trồng trọt.
Theo đó, khu vực chứa nguyên liệu và khu vực thành phẩm đang được bố trí chung trong nhà xưởng, khoảng cách chỉ từ 4-6 m và không có vách ngăn cứng. Một phần nguyên liệu còn được tập kết ngoài trời.
Việc bố trí này chưa đáp ứng quy định về điều kiện sản xuất phân bón, tiềm ẩn nguy cơ lẫn lộn giữa nguyên liệu và thành phẩm, ảnh hưởng đến quá trình kiểm soát chất lượng.
Lý giải nguyên nhân, Công ty CP Phân bón Lam Sơn cho rằng những hạn chế về mặt bằng và kho chứa xuất phát từ vướng mắc kéo dài nhiều năm liên quan đến việc sử dụng đất.
"Dựa trên văn bản của UBND tỉnh năm 2014, công ty phải quản lý, sử dụng nguyên trạng các công trình hiện có trên đất và không được xây dựng mới. Vì vậy từ đó đến nay doanh nghiệp chủ yếu sửa chữa, duy trì hiện trạng mà không thể mở rộng nhà xưởng hay kho chứa nguyên liệu, thành phẩm", đại diện doanh nghiệp giải trình.
Hạn chế về quản lý chất lượng sản phẩm
Đối với công tác quản lý chất lượng sản phẩm, Thanh tra cũng chỉ ra, qua kiểm tra ngẫu nhiên một số phiếu thử nghiệm:"Kết quả thử nghiệm chủ yếu chỉ có các thành phần Nts, P2O5, K2Ohh, hữu cơ tổng số, thiếu chỉ tiêu chất lượng về độ ẩm, chỉ số pH đối với một số loại phân bón là vi phạm quy định".
Cơ quan thanh tra đã chỉ ra nhiều hạn chế tồn tại cần khắc phục trong quá trình quản lý chất lượng phân bón của doanh .
Bên cạnh đó, thanh tra cũng phát hiện một số bao bì đang lưu tại doanh nghiệp vẫn thể hiện dấu chứng nhận ISO 9001:2015 đã hết hiệu lực. Tuy nhiên, đoàn thanh tra cho biết tại thời điểm kiểm tra "chưa phát hiện công ty sử dụng số bao bì này để đóng gói hàng hóa lưu thông trên thị trường".
Một nội dung vi phạm khác được chỉ ra là hoạt động quảng cáo sản phẩm phân bón.
Theo kết luận, công ty đã tổ chức hội nghị khách hàng và có lồng ghép nội dung quảng cáo sản phẩm khi chưa được cấp giấy xác nhận nội dung quảng cáo, đồng thời chưa thực hiện thủ tục thông báo với cơ quan có thẩm quyền về hình thức, thời gian và địa điểm quảng cáo theo quy định.
Đáng chú ý, thanh tra còn phát hiện sai sót trong công tác hạch toán kế toán và kê khai thuế.
Cụ thể, doanh nghiệp đã đưa một số khoản đầu tư nâng cấp nhà xưởng, làm mới dây chuyền sản xuất với tổng giá trị hơn 672 triệu đồng vào chi phí sản xuất kinh doanh trong kỳ thay vì ghi tăng tài sản cố định.
Theo cơ quan thanh tra, việc hạch toán chưa đúng này làm giảm chi phí sản xuất chung, dẫn đến thu nhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2025 tăng tương ứng hơn 672 triệu đồng và số thuế phải nộp tăng hơn 134 triệu đồng.
"Công ty đã nộp đầy đủ số tiền trên vào tài khoản chờ xử lý của Thanh tra tỉnh theo quyết định của Chánh Thanh tra tỉnh", kết luận nêu.
Thanh tra tỉnh Thanh Hóa yêu cầu Công ty CP Phân bón Lam Sơn khẩn trương khắc phục các tồn tại, hoàn thành việc đánh giá và công nhận lại hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001:2015; rà soát, loại bỏ hoặc điều chỉnh các bao bì có thông tin chứng nhận hết hiệu lực; thực hiện đầy đủ việc thử nghiệm sản phẩm trước khi lưu thông trên thị trường và điều chỉnh số liệu kế toán theo quy định.
Vi phạm ở các doanh nghiệp phân bón khác
Cùng đợt này, Thanh tra tỉnh Thanh Hóa cũng kiểm tra và chỉ ra nhiều vi phạm cần khắc phục tại 2 doanh nghiệp khác trong lĩnh vực sản xuất phân bón.
Tại Công ty CP Thành Nông Thanh Hóa (phường Hạc Thành): Cơ quan thanh tra xác định một số điều kiện sản xuất của doanh nghiệp chưa đảm bảo theo quy định. Khu vực chứa nguyên liệu và khu vực thành phẩm được bố trí chung trong nhà xưởng sản xuất, khoảng cách chỉ từ 4-6 m và không có vách ngăn cứng.
Ngoài ra, doanh nghiệp chưa lập biên bản lấy mẫu, biên bản bàn giao mẫu cho đơn vị thử nghiệm theo quy định. Một số phiếu kết quả thử nghiệm sản phẩm phân bón thiếu chỉ tiêu độ ẩm.
Công ty CP phân bón Long Điền - Thanh Hóa cũng bị chỉ ra nhiều vi phạm.
Tại Công ty CP Phân bón Long Điền Thanh Hóa (Khu công nghiệp Đình Hương - Tây Bắc Ga: Qua kiểm tra ngẫu nhiên một số phiếu thử nghiệm: Kết quả thử nghiệm chủ yếu chỉ có các thành phần Nts, P2O5, K2Ohh, thiếu chỉ tiêu chất lượng về độ ẩm và các chỉ số vi lượng: đồng, kẽm, bo, mangan... đối với một số loại phân bón là vi phạm quy định.
Cầu vượt sông Mã hơn 200 tỷ đồng khó về đích đúng hẹn vì vướng giải phóng tài sản côngĐỌC NGAYNgoài ra, một số bao bì sản phẩm của doanh nghiệp cũng ghi chưa đúng thông tin nhãn hàng hóa đối với phân bón lưu hành tại Việt Nam. Đáng chú ý, thanh tra còn phát hiện doanh nghiệp kê khai nghĩa vụ thuế năm 2025 chưa chính xác với tổng số tiền hơn 11,4 triệu đồng.
Nguyên nhân chủ yếu do hạch toán một số khoản chi phí không đủ điều kiện được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế và phân bổ một số khoản chi phí chưa đúng quy định.
Thanh tra tỉnh kiến nghị các đơn vị trên khắc phục các tồn tại đã được chỉ ra, thực hiện đầy đủ việc thử nghiệm chất lượng phân bón trước khi lưu thông, đồng thời chấp hành nghiêm các quy định về tài chính và thuế.
Đối với cả ba doanh nghiệp, Thanh tra tỉnh kiến nghị cơ quan thuế tiếp tục xử lý các sai phạm về thuế, tính tiền chậm nộp và xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của Luật Quản lý thuế.
